وبلاگ

شپشه برنج ( Sitophilus oryzea )

Posted by:

شپشه برنج ( Sitophilus oryzae ) 

شپشه برنج ( Sitophilus oryzae ) 

شپشه برنجشپشه برنج با نام سر خرطومی برنج هم شناخته می شود . شپشه یا سرخرطومی برنج بیشتر در اقلیم ها گرم رواج دارند و جز رده های آفات انباری قرار می گیرند .که حتی به خانه های شما هم راه می یابند در میان آفات انباری سر خرطومی ها به دلیل کوچکی و سیکل زندگی سریعی که دارند بر شدت خسارت می افزایند بنابراین بیشتر از سایر آفات انباری مورد توجه قرار می گیرند .
شپشه برنج فعالیت های خسارت زای خود را از دوره ی لاروی شروع می کند . در این دوران حشره فاقد دست و پا بوده و درون دانه قرار دارد . ولی مشکل از جایی آغاز می شود که این دانه های آلوده با دانه های سالم فرقی ندارند و تشخیص آن ها بسیار مشکل است پس از گذشت زمانی حدود یک ماه و تبدیل شدن به حشره ی بالغ حشره دانه را شکافته و از آن بیرون می آید با خارج شدن از دانه پوکه های آن برجا می گذارند
شپشه ها از لحاظ خطر آفرینی برای انسان و حیوانات مشکل ساز نیستند و تنها کاری که خوب از پس آن بر می آیند آلوده کردن بذرهای سالم است. حشرات بالغ این آفت همانند لارو ها به دانه آسیب زده و از آن تغذیه می کنند.شپشه برنج

مشخصات ظاهری:
حشره ی بالغ شپشه برنج رنگ قهوه ای متمایل به قرمز بوده و روی پوشش بالهای آن ۴خال زرد یا قرمز وجود دارد این حشره از رده ی سخت بالپوشان و با طولی حدودا۸/۱اینچ هستند . حشرات به دلیل داشتن اندامی خرطومی مانند به طول ۱میلی متر در جلوی سرخود به سر خرطومی معروف هستند . آنها با داشتن آرواره های قوی قادر به خارج کردن مغز از دانه ی بذر ها هستند و با انجام دادن این کار فضایی مناسب برای تخم گذاری خود آماده می کنند .شپشه برنج
چرخه ی زندگی :
شپشه برنج پس از خارج شدن از تخم وارد مرحله ی لاروی شده این مرحله را روی بذر سپری می کند دوران لاروی به چهار مرحله تقسیم می شود که کل این مدت به ۳۴-۱۸ روز می رسد .حشره پس از گذراندن مرحله از زندگی خود در همان محل به شفیره تبدیل می شود و حدود شش روز را به این شکل سپری می کند حشره ی کامل که از شفیره خارج می شود بلافاصله دانه را ترک نکرده و به منظور ایجاد سازگاری بیشتر چند روزی در آن باقی می ماند
حشرات بالغ با خارج کردن مغز دانه محل مناسبی برای تخم گذاری بوجود می آورند که به حشره ی ماده این امکان را می دهد تا تخم های منفرد خود را درون لانه جاسازی کند شپشه ی ماده پس از تخم ریزی روی تخم ها را با ترشحات تخم ریز می پوشاند .این حشره در هر دوره ی زندگی خود می تواند ۳۰۰-۶۰۰ تخم بگذارد ولی قسمت تاسف برانگیز ماجرا این این است که شپشه ی برنج دارای چهار نسل در سال است . عمر این حشره معمولا هشت ماه در بعضی اوقات تا دو سال می رسد .شپشه برنج
برخی از ویژگی های آفت :
شپشه برنج به سمت بوی دانه جذب می شود و به طرف آن حرکت می کند همچنین نور برای حشره جذاب است دلیل اصلی اینکه شپشه ها بیشتر از سایر آفات انباری خسارت وارد می کنند تغذیه حشرات بالغ همانند لارو ها از بذر ها می باشد.
رطوبت ۷۵٪تا ۹۰٪ می تواند برای شپشه ی برنج ایده آل باشد از دیگر ویژگی های این حشره می توان به عکس العمل آن در برابر خطر اشاره کرد به طوری که با احساس خطر پاهای خود را در شکم جمع کرده و با بی حرکتی خود را به مردن می زند و پس از رفع آن دوباره به فعالیت خود ادامه می دهد.شپشه برنج
روش های پیشگیری :

  • وقت خرید برنج و انتخاب محصولی عاری از وجود حشره
  • به کار بردن تکه های چسبناک اطراف محل نگهداری غلات یا برنج
  • بسته بندی مناسب و اطمینان از نبود راه نفوذ
  • از بین بردن حشرات ریز و شپشهایی که روی طاقچه ها و قفسه ها زندگی می کنند

روش های کنترل :

  • استفاده از تله های نوری
  • استفاده از تله های هورمونی (فرمونی ) : ایکس لیور
  • استفاده از سموم دفورث ( در سطوح کمتر ) دیفینس (در سطوح بزرگتر پیرمترین)
  • استفاده از سموم تنها برای گیاهی است که محصول را تولید میکند و برای غلات در خانه استفاده نمیشود
این مطلب را نیز مطالعه کنید   کرم سفید ریشه (Polyphylla olivieri)
۰

About the Author:

دانشجوی کارشناسی مهندسی گیاه پزشکی
  پست های مرتبط
  • No related posts found.

Add a Comment