وبلاگ

زعفران زینتی ( Crocus )

Posted by:

زعفران زینتی ( crocus )

زعفران زینتی ( crocus )

زعفران زینتی

زعفران زینتی

 

نام فارسی زعفران زینتی
نام انگلیسی crocus
نام علمی crocus sp
خانواده Iridaceae

اطلاعات کلی :

زعفران زینتی

زعفران زینتی

نام فارسی : زعفران زینتی
نام رایج فارسی : زعفران زینتی
نوع : کوتاه چند ساله گلدار
خانواده : Iridaceae
ارتفاع : تقریبا ۱۰ cm
گسترش : حدودا  ۳ – ۵ cm
رنگ گل : بنفش ، سفید ، راه راه ، آبی ، زرد ، با رگه های تیره و گاهی روشن
نور : آفتاب دوست
نیاز آبی : متوسط
نگهداری : متوسط
گل : جامی شکل
برگ : باریک و خطی ( نیزه مانند )
مقاومت : متوسط

معرفی :

untitled 3 copy
زعفران زینتی گیاهی با گل های زیبا و فنجانی شکل رنگارنگ و برگ هایی نیزه مانند و باریک می باشد که حدود ۹۰ گونه از آن ها شناسایی شده است . گلایل و زنبق نیز با زعفران زینتی در یک خانواده قرار دارند .

برخی از آنها برای ظهور گل در پاییز و زمستان و برخی دیگر برای بهار ، کشت داده میشوند . این گیاه بومی کوه های آلپ ، غرب چین ، شمال افریقا و خاورمیانه میباشد و برای اولین بار در مدیترانه مستند شده است. این گیاه  را میتوان در باغچه و یا گلدان کاشت و زیبایی گل هایش استفاده کرد .

ویژگی های ظاهری :

زعفران زینتی

برگ : برگ های سبز رنگ زیبای آن ممکن است قبل یا همزمان یا بعد از ظهور گل ها ، نمایان شوند .برگ های زعفران زینتی دارای پهنکی باریک و نیزه مانند اند و شیاری مرکزی تقریبا سفید رنگ  دارند که از هر دو طرف کاملا مشخص است به طوری که از پشت به صورت برجسته است . عرض برگ ها بین ۲.۱ تا ۳.۱ سانتی متر می باشد و طول آن ها گاهی ممکن است از گل ها هم بلند تر باشد .

زعفران زینتی

گل : گل هایی جامی شکل دارند که قطر آن ها ۵ الی ۱۵ سانتی متر است . انواعی از آن ها در بهار و انواعی در پاییز و زمستان گل میدهند ( مهمترین آن ها گونه های بهارگل اند که در باغ ها و در گلدان ها مورد استفاده قرار میگیرند ) .

رنگ گل ها ی این گیاه در گونه های مختلف متفاوت اند ، به طور کلی گل های آن به رنگ بنفش ، سفید ، راه راه ، آبی ، زرد ، با رگه های تیره و گاهی روشن میباشند. گل ها در زمان جوانی کمرنگ تر و هر چه سن ها بیشتر شود پرنگ تر میشوند . این گل ها معمولا به صورت تک و منفرد در انتهای ساقه گل قرار گرفته اند و عمر آن ها بین ۲ الی ۵ روز می باشد .

گل های این گیاهان در طول روز باز و با غروب آفتاب و در طی شب بسته هستند . هر گل آن ۶ گلبرگ دارد که ۳ گلبرگ بیرونی بزرگتر هستند و بیشتر از سایرین جلب توجه میکنند . این گل ها دارای ۳ پرچم میباشند . دمگل ها در گونه های مختلف متفاوت اند و در برخی بلند و برخی دیگر کوتاه اند .

زعفران زینتی

زعفران زینتی

ساقه : ساقه ی گل دهنده ( اسکیپ ) به وسیله برگ های حقیقی و غلاف دار حفاظت می گردد .

زعفران زینتی

نگهداری :

زعفران زینتی

نور : گیاهی افتابدوست می باشد و به آفتاب کامل و سایه جزئی نیاز دارد . اگر در مناطق سایه دار آن را کشت داده اید باید حداقل ۴ ساعت در روز آفتاب کامل داشته باشد .

دما : از نظر دما برای رشد به دمای متوسط تا خنک ( تقریبا بهترین دما ۱۷ درجه سانتی گراد میباشد ) احتیاج دارد و گرما به باز شدن شکوفه هایش کمک میکند .

آبیاری : گیاه زعفران زینتی در طول رشد به آب نیاز دارد و تامین آن ضروری است  زیرا زعفران ها در کشت مزرعه ای پیش از استفاده از زمین برای کاشت لاله ها و نرگس ها کاشته می شوند . این گیاه به آب زیادی احتیاج ندارد ولی برای جوانه زنی پیاز های زعفران خوراکی و نیز برای توسعه پیاز های جدید ابیاری مناسب آن لازم است .

به طور کلی مقدار آب مورد نیاز آن متوسط ( مانند دیگر گل های باغچه میباشد ) است و در فاصله بین دو ابیاری باید خاک خشک شود و بعد از پایان عمر برگ هایش ، آبیاری را قطع کنید .

خاک : زعفران زینتی در خاک هایی با زهکشی خوب میتوانند رشد خوبی داشته باشند . خاک های شنی و لومی شنی با بیش از ۲% ماده عالی مناسب هستند و تولید پیاز هایی با کیفیت بالا و بهترین رنگ این گیاه را تضمین میکنند .

خاک های رسی یا رسی خاص مناسب این گیاه نیستند و گیاه در آن ها اغلب دارای ریشه هایی با توسعه ی کم هستند ‌‌.به طور کلی  برای بهبود خاک مورد کشت این گیاه میتوان با اضافه کردن مقدار مناسبی شن و همچنین کمی کود پوسیده ، زهکشی خاک را افزایش داد .

این گیاه PH تقریبا بین ۶ و ۷ را ترجیح میدهد . معمولا خاک غیر حاصلخیز برای زعفران خوراکی مورد استفاده قرار میگیرد و این باور وجود دارد که خاک غنی رشد رویشی گیاه را افزایش میدهد .

زعفران زینتی

کود دهی : زمانی که عمر گل های زعفران زینتی به پایان رسید باید هر هفته با کود های تقویتی مناسب آن ها را تغذیه کنید و زمانی که برگ هایش خشک شدند کود دهی را متوقف کنید .

آفات و مشکلات : سنجاب و جوندگان کوچک در بنه غنی از مواد مغذی بیشترین خطر را برای گل زعفران زینتی در بر خواهد داشت

تکثیر :

زعفران زینتی

از دو طریق میتوان زعفران زینتی را تکثیر کرد :

۱ – بذر :

از این راه اکثرا برای تهیه رقم های جدید و یا تولید پیاز های جدید از گونه ی مشخص ، استفاده میشود .
زمان کاشت بذر ها اغلب در اوایل شهریور میباشد . بذر ها را میتوان در گلدان و یا بستر هایی با عمق ۲ سانتی متر کاشت .
پیاز های بسیار کوچک را میتوان پس از سال اول یا دوم برداشت کرد . بعضی از پداژه ها در سال سوم گل خواهند داد اما اکثر آن ها زمان مورد نیاز برای گلدهی شان چهار سال میباشد .

۲ – کاشت پیاز ( افزایش غیر جنسی ) :

زعفران زینتی هم مانند گلایل دارای پیاز است . پیاز های آن کوچک هستند و زمان کاشت آن ها برای زعفران های زینتی بهار گل در مهر ماه و برای گونه های پاییز گل آن شهریور است . ( اگر در زمان مناسب کاشته نشوند شاهد گل هایشان نخواهیم بود ) .

پیاز ها را به صورت کرتی و هم به صورت ردیفی میتوان کشت داد . عمق کاشت تقریبا ۷ تا ۱۰ سانتی متر از سطح خاک می باشد ( گونه ی زعفران خوراکی نیاز به عمق ۵.۷ تا ۲۰ سانتی متر دارد ) و باید سر پیاز ها به طرف بالا قرار بگیرند سپس با خاک مناسب آن ها رو پوشش دهید و سپس آبیاری کنید ( قبل از کاشت ، غوطه وری در قارچ کش را توصیه میکنیم ) .

علت تاکید بر نکاشتن پیاز های انواع مختلف این گیاه در عمق کم ، حساسیت آن ها به یخ زدگی میباشد و به این دلیل عموما توصیه می شود برای حفظ رطوبت و عایق آن از سرما در زمستان یک لایه ۴ تا ۸ سانتی متری از مالچ بر روی آن ها بریزید ‌. کاشت سطحی بر سبز شدن جوانه ها اثر منفی دارد .

پیاز های مادری سالانه جایگزین میشوند و روی پیاز کاشته شده ، پیاز جدیدی توسعه می یابد . ( پیاز های جدید به وسیله جوانه های جانبی نیز تشکیل میشوند ).
توصیه میشود هر چند سال یکبار پیاز ها را از خاک خارج کنید و با جدا نمودن و کاشت مجدد پیاز ها تکثیرش کنید .

شما میتوانید این گیاهان را هم در باغچه و هم در گلدان آپارتمان خود بکارید . اگر خواستید آن ها را در گلدان بکارید ، باید گلدان شما منفذ دار باشد ( برای خروج آب ) و کف گلدان خود سنگ ریزه و بقیه حجم گلدان را خاک مناسب ( قبلا ذکر شده ) بریزید . چندین پیاز را کنار هم بکارید و گلدان را ابتدا به محلی کم نور و خنک ببرید و پس از جوانه زنی و رشد آن ها ، گلدان را به محلی با نور و دمای مناسب منتقل کنید . ( نور و گرما به افزایش سرعت جوانه ها کمک میکند ) .

زعفران زینتی

جالب است بدانید زعفران زینتی را میتوان در آب ( با گلدان های زیبای کریستال ) یا ظرف های سفالی سوراخ دار کشت داد و زیبایی خاصی دارد . برای اینکار میتوان ۳ تا ۴ پیاز را در ظرف آب قرار داد که توجه شود مقدار آب باید پایین تز از سر پیاز ها باشد به طوری که سر پیاز ها از آب خارج باشد . اطراف و زیر پیاز ها را مقداری پنبه برای تسریع ریشه دهی ، قرار داد (میتوان برای این کار سنگ ریزه هم بریزید ) .

زعفران زینتی

کاربرد :

زعفران زینتی
این گیاه گل های بسیار زیبایی دارد که در باغچه و یا گلدان های منازل خود میتوانید آن ها را نگهداری کنید .
از این گیاه علاوه بر استفاده به عنوان گیاه زینتی ، یک گونه ی خاص از آن ( c.sativus ) خوراکی می باشد . این گونه نماینده اصلی گروه پاییز گل می باشد که از کلاله های خشک نارنجی رنگ متمایل به قرمز این گونه ، زعفران تولید می شود که کاربرد های گسترده ای دارد .

به عنوان مثال در غذا ، دارو ، رنگ سازی ، نساجی و نیز ادویه و در عطر سازی استفاده می شود . خواص دارویی این گونه خوراکی بسیار زیاد میباشد از جمله : بهبود سیستم گوارش ، افزایش اشتها ، درمان سرفه و سرماخوردگی ( به علت طبیعت گرم اش ) ، درمان نفخ و اسید معده ، درمان اختلالات کلیه ، مثانه و کبد ، کاهش درد قاعدگی ، تصفیه خون و دارای خاصیت ضد التهابی ، ضد سرطان ، مقابله با اضطراب و افسردگی ، تسریع بهبود زخم ها و سوختگی ها ( از طریق استفاده موضعی ) ، کاهش کلسترل خون .

زعفران زینتی

زعفران زینتی

مباحث اضافی :
زعفران ها در کشت مزرعه ای پیش از استفاده از زمین برای کاشت لاله ها و نرگس ها کاشته می شوند .توصیه میشود هر چند سال یکبار پیاز های زعفران زینتی را از خاک خارج کنید و با جدا نمودن و کاشت مجدد پیاز ها تکثیرش کنید . این کار سبب گلدهی مجدد گیاه میشود و ممکن است با عدم انجام این کار  گلدهی گیاه شما درست انجام نگیرد .

منبع : طراحان منظر

این مطلب را نیز مطالعه کنید   زبان در قفا (DELPHINIUM / LARKSPUR)
۰

About the Author:

دانشجو مهندسی فضای سبز دانشگاه تهران
  پست های مرتبط
  • No related posts found.

Add a Comment