اکالیپتوس

اکالیپتوس ( Gum tree )

اکالیپتوس ( Gum tree )

اکالیپتوس ( Gum tree )

اکالیپتوس

نام فارسی اکالیپتوس
نام انگلیسی Gum tree
نام علمی Eucalyptus camadulensis Dehnh
خانواده Myrtaceae

اطلاعات کلی اکالیپتوس :

نام فارسی :  اکالیپتوس

نوع:  درخت همیشه سبز

خانواده:  Myrtaceae

ارتفاع:   ۹ متر تا ۱۵ متر

گسترش:  ۶ متر تا ۹ متر

رنگ گل:  لیمویی

نور:  مستقیم خورشید

نیاز آبی:  کم

نگهداری:  آسان

گل:  بدون گلبرگ .سفید و لیمویی ،معطر

برگ:  نیزه ای ،سبز خاکستری

میوه:  کپسول

مقاومت :  خشکی و شوری خاک

معرفی

اکالیپتوس

از درختان عظیم وسریع الرشد اقیانوسیه که به نقاط مختلف دنیا نیز انتشار یافته است و جنگل های وسیعی از آن در هند ومراکش ایجاد شده است.  این گیاه بومی استرالیا ست و در این قاره غذای اصلی موجود در وعده غذایی خرس های کوآلا محسوب می شود.. بیش از ۵۰۰ گونه دارد.

ساکنان اولیه استرالیا- بومیهای استرالیایی- از برگهای اکالیپتوس برای درمان جراحات و پایین آوردن تب استفاده میکردند. آنها همچنین می دانستند اگر در منطقه بیابانی  با بی آبی مواجه شوند، می توانند ریشه های اکالیپتوس را، که آکنده از آب است، از زمین برای رفع تشنگی بیرون می آوردند.

اکالیپتوس

انتشار اوکالیپتوس در ایران :

درخت اوکالیپتوس که آب و هوای گرم و مرطوب را می پسندد قریب به یک قرن پیش وارد ایران شده و در نواحی شمالی و جنوبی کشت شده است . اوکالیپتوس در شمال ایران بین چالوس و نوشهر کاشته شد ولی در اثر سرمای شدید در دی ماه سال ۱۳۴۰ این گیاه از بین رفت . فقط چند پایه بدون هدف و برحسب تصادف در نقاط مختلف کاشته شده است . مطالعات نشان می دهد که در شمال ۲ تا ۳ درصد اسانس قابل استخراج است . در ایران در خوزستان ، فارس ، سراوان وجود دارد .

علت نام گذاری آن به gum tee ، صمغ آن است که در صنعت آدامس سازی کاربرد دارد.

اکالیپتوس

ویژگی های ظاهری

برگ : سطح فوقانی برگ به رنگ سبز خاکستری است و در سطح تحتانی روشنتر است. کامل و متناوب و در جوانی متقابل هستند .چرمی و شفاف به شکل تخم-مرغی سرنیزه ای می باشد .در اکثر گونه ها دارا دمبرگ طویل هستند.

اکالیپتوس

گل : گلبرگ ندارد و آنچه دیده می شود پرچم و مادگی اسیت که کاسبرگ آن را احاطه کرده . گل های لیمویی رنگ و معطر آن در تابستان ظاهر می شود.

اکالیپتوس

ساقه: پوست تنه آن خاکستری رنگ و صاف است و هر سال پوست جدید تولید می کند.

اکالیپتوس

نگهداری

اکالیپتوس

نور: این گیاهان به نور مستقیم آفتاب نیاز دارند و اگر در سایه باشند و به اندازه کافی نور دریافت نکنند ساقه شان بدون استحکام می شود. به سرما حساس است و تا -۵ درجه را تحمل می کند.

اکالیپنوس در برابر باد های شدید حساس است و می شکند.

آبیاری : در ۵ سال اول به آبیاری نیاز دارد. هرگاه خاک سطحی خشک شد آبیاری کنید اما بعد از آن به ابیاری نیازی ندارد ،ریشه های گیاه خودشان آب مورد نیاز را جذب می کنند ،چون ریشه های اکالیپتوس در  جذب آب بسیار قوی هستند.

خاک: در مورد خاک سختگیر نیست و تقریبا در هر خاکی رشد می کند.برای آماده سازی خاک توصیه می شود از ترکیب خاک معمولی و خاک برگ استفاده شود.

کوددهی : برای نهال این گیاه کود ۱۰-۱۰-۱۰ توصیه می شود اما گیاه استقرار یافته و پاگرفته آن نیازی به کود ندارد.

اکالیپتوس

آفات و مشکلات :

معمولا اکالیپتوس مورد تهاجم آفات قرار نمی گیرد.اما در مواردی دیده شده که گال اکالیپتوس به آن آسیب وارد میکند .این حشره کوچک و سیاه است و آسیب هایی که وارد می کند شبیه بیماری گال است.

بیماری که ممکن است اکالیپتوس به آن دچار شود شانکر یا همان قانقاریا می باشد.

اکالیپتوس

تکثیر :

اکالیپتوس

کشت مستقیم :

بذر درختان اوکالیپتوس بسیار ریز است و اگر شرایط مساعد بعد از جوانه زدن برای نونهال اوکالیپتوس موجود نباشد ، بزودی پژمرده شده و از بین می رود پس وجود خاک نرم و نسبتا مرطوب ، همراه با نور کافی ، شرایط مساعدی را برای رشد اوکالیپتوس فراهم می کند.

کارهایی که برای بذرپاشی مستقیم باید انجام شود این است که در مهرماه یا آبان ماه خاک را آماده کرد . و آنرا تا عمق چند سانتیمتر شخم می زنند . و بعد اقدام به گودال کنی و خط کشی محل می کنند به این صورت که به فاصله ی ۲ متر پیکه کوبی می کنند و در ماه اسفند گودالهایی به ابعاد ۱۰×۲۰×۳۰ احداث می کنند و ته گودالها را با خاکستر خرده چوب و مقداری خاک پر می کنند به این دلایل :

که خاکستر به رشد گیاه کمک می کند و آن دارای مقداری پتاس است و باعث جذب و حفظ رطوبت می گردد و نیز درجه حرارت را کنترل می کند و از نیمه دوم فروردین بذرها را در گودالها می پاشند باید بذرپاشی بعد از باران صورت گیرد بذرها را درون گودالها می گذارند و روی آنها خاک و خاکستر می پاشند مقدار بذر برابر ۶۰۰ گرم در هکتار است ومدت لازم سبز شدن بذرها معمولا ۱۰ تا ۲۰ روز است . در صورت فراهم بودن عوامل محیطی سبز شدن سریعتر اتفاق می افتد .

بذرها را تابستان همان سال از شاخه های درخت مادری بدست می آورند به این طریق که شاخه بذر دهنده را قطع کرده و روی پرده کرباسی پهن می کنند بعد از مدتی کپسول باز شده ، بذر خارج می شود

فاصله و تراکم کشت درختان اوکالیپتوس :

فاصله کشت و تراکم در مورد اوکالیپتوس به عوامل متعددی بستگی دارد لذا نمی توان یک فرمول را برای فاصله کشت و تراکم در همه جا تعمیم داد . این مسئله به شرایط متعددی مانند ۱٫ خواص مورفولوژیک و بیولوژیک گونه ۲٫ خواص فیزیکی و شیمیایی خاک ۳٫ نوع محصول که بدست می آید و روش که اتخاذ شده بستگی دارد  .

اکالیپتوس

تکثیر غیرجنسی

روش تکثیر غیر جنسی یا رویشی وسیله ای برای به دست آوردن ترکیب های ژنتیکی استثنایی است. این روش در مورد گونه هایی از اکالیپتوس به کار می رود که به آسانی از راه غیر جنسی قابل ازدیاد باشند.

با استفاده از تکثیر غیر جنسی گیاه جدید عینا ژنتیک درخت مادر را دارد ، پس وقتی یک درخت اکالیپتوس قوی در دسترس است یا تکثیر غیر جنسی آن می توان نسل جدید قوی داشت.

تکثیر از راه قلمه

در این برنامه ها درختان بزرگ و راست قامت برجسته که بیشتر دو رگه هستند کفبر میشوند و از جست های جوان از نظر فزیولوژیکی پدیدآمده،برای تهیه قلمه های ریشه دار استفاده می شود.

اکالیپتوس

تکثیر از راه پیوند (شاخه)

بهترین پایه پیوندی نهالی است که از گونه مشابه پیوندک سر چشمه گرفته باشد و از نظر رشد دارای بنیه قوی باشد و در صورت امکان از نقطه نظر توان بالقوه به والدین پیوندک نزدیک باشد و تهیه نهال از بذر همان گونه (پیوندک) ارجحیت دارد. پایه های پیوندی معمولا در حدود گره چهارم یا پنجم قطع می شوند تا پیوند شاخه بریده انتهایی (Top cleft graft)  فراهم شود ، ولی ارتفاع پایه باید تا حدودی براساس همین مقیاس متغیر باشد تا بتوان قطر پایه و پیوندک را در پیوند با هم برابر و هماهنگ کرد.

در منطق با آب و هوای معتدل ، گیاه پیوند خورده در گلخانه گرم نگه داری می شود در حالی که در مناطق گرمتر نیمه گرمسیری و گرمسیری ، در نهالستان مجهز به سایبان کامل نگه داری می گردد. محل پیوند به صورت طبیعی پس از حدود دو هفته تحت تاثیر قرار می گیرد و پیوندک در حدود یک ماه پس از عمل پیوند زنی شروع به فعالیت و رشد می کند.

اکالیپتوس

تکثیر به روش خوابانیدن هوایی

تکثیر موفقیت آمیز به روش خوابانیدن هوایی مستلزم برداشتن قسمتی از پوست ساقه بریده مورد نظر (با مبدا بذری ) به صورت دایره ای به کار گیری پودر اکسین و پوشاندن محل پوست زخمی با پوشش تورب مرطوب یا سایر مواد مشابه که توسط صفحه پلی اتیلنی بسته بندی شده باشد. با اینکه در حدود بیش از ۲۰ گونه اکالیپتوس با استفاده از این روش با موفقیت تکثیر شده اند ولی این روش به طور کامل قابل اعتماد نیست و انجام آن برای تاج درختان مرتفع مشکل است.

کاربرد :

اکالیپتوس

اکالیپتوس درختی پر کاربرد است.درخت آن به عنوان درختی زینتی استفاده می شود و بسیار معطر است.از چوب آن در صنعت چوب سازی و از برگ و روغن و میوه آن در داروسازی و صنعت خوراکی و دارویی استفاده می شود.

مباحث اضافی :

روش مصرف

دم کرده‌ی اکالیپتوس: برای تهیه‌ی دم کرده اکالیپتوس روی یک قاشق چای‌خوری برگ‌های خرد شده اکالیپتوس ۱۵۰ میلی لیتر آب جوش بریزید. در ظرف را بگذارید و اجازه دهید به مدت ۱۵ دقیقه دم بکشد. محلول را صاف کنید و روزانه بعد ۳ تا ۴ فنجان از این دم کرده (بعد از غذا) میل کنید.

می‌توانید ۳ تا ۴ قطره روغن اکالیپتوس را در مقدار کمی روغن بادام شیرین حل کرده و قفسه‌ی سینه یا پشتتان را ماساژ دهید. این کار را به مدت ۳ تا ۶ روز و هر روز ۳ مرتبه انجام دهید. حواستان باشد زنان باردار، شیرده و بچه های زیر ۳ سال نباید از روغن این گیاه استفاده کنند. بعد از ماساژ حتماً دست‌هایتان با دقت بشویید.

اکالیپتوس

رفع شوره سر

معمولاً شوره‌ی سر باعث نگرانی و نوعی استرس می‌شود. به خاطر اینکه برای هیچ کس خوشایند نیست این دانه‌های ریز سفید لابه لایه موهایش چشمک بزنند و حتی روی لباس‌هایش را هم بپوشاند. برای مقابله با این مشکل از روغن گیاهی اکالیپتوس استفاده کنید.

روش استفاده

بهترین روش این است که قبل از هر چیزی از شامپوی مناسب ضد شوره استفاده کنید. شامپویی که انتخاب می‌کنید باید مناسب جنس موهایتان باشد. ۴۰ قطره روغن اکالیپتوس را در ۱۰۰ گرم شامپوی معمولی بریزید و موهایتان را با دقت بشویید. در نهایت نیز با آب خنک موها را آب بکشید.

حواستان باشد استفاده از روغن‌ها و عصاره های گیاهی برای بچه ها، خانم‌های باردار و شیرده و همچنین افرادی که دچار آلرژی یا بیماری صرع هستند مورد منع مصرف دارد. شیشه‌ی این روغن‌ها را دور از دسترس کودکان نگهداری کنید.

اکالیپتوس

 تسکین درد مفاصل

 مفاصل ما هم همین طور هستند. حتماً شما هم در اطرافیانتان خانم‌ها و حتی آقایان زیادی را می‌بینید که از درد مفاصل شکایت می‌کنند. بعد از گذشت زمان دردهایی در مفاصل ایجاد می‌شود که از ساییدگی و فرسودگی غضروف‌ها ناشی می‌شوند. معروف‌ترین این مشکلات هم آرتروز است. برای مقابله با دردهای مفاصل می‌توانید از روغن اکالیپتوس لیمویی استفاده کنید. به خاطر اینکه این گیاه خاصیت ضد التهابی و مُسکنی دارد.

روش استفاده

دو قطره روغن اکالیپتوس لیمویی را در چند قطره روغن گیاهی مانند روغن بادام حل کنید هر روز دو تا سه مرتبه مفاصل دردناک را ماساژ دهید.

برای پایین آوردن تب

اکالیپتوس برای پایین آوردن تب موثر است و بدن را از ضعف نجات می‌دهد.

روش استفاده

۱۰ تا ۱۵ قطره روغن گیاهی اکالیپتوس را در صابون مایع یا پودر شیر ریخته و آن را داخل وان حمام بریزید. به مدت ۳ تا ۴ روز، روزانه یک مرتبه با این آب حمام کنید. یا اینکه ۱۰ قطره روغن گیاهی اکالیپتوس را در آب بریزید و هر روز دو مرتبه پاشویه کنید.

توجه توجه:

همان طور که گفته شد استفاده از روغن‌ها و عصاره های گیاهی که با نام افشره‌ی خوراکی هم شناخته می‌شوند برای زنان باردار، شیر ده و همچنین کودکان زیر سه سال مورد منع مصرف دارد. این روغن‌های گیاهی را با احتیاط مصرف کرد. در موقع استفاده باید به مقداری که گفته شد اکتفا شود. مصرف زیاد هر نوع داروی گیاهی هم ممکن است باعث مسمومیت و عوارض جانبی شود. زمانی که از این روغن‌ها برای ماساژ استفاده می‌کنید حتماً دست‌هایتان را با دقت تمام شستشو دهید. شیشه‌ی این روغن‌ها را دور از دسترس کودکان قرار دهید. اگر در مورد استفاده از این داروهای گیاهی شک دارید حتماً با پزشکتان مشورت کنید.

اکالیپتوس

منبع:

طراحان منظر

Save

این مطلب را نیز مطالعه کنید   استاتیس(sea lavender)
0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

تمایل دارید در گفتگوها شرکت کنید؟
در گفتگو ها شرکت کنید.

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *